Nederlands/ Vlaams netwerk Social Justice Teacher Education

Omdat er voor op Social Justice gericht opleidingsonderwijs geen kant en klare programma’s laat staan quick fixes bestaan, heeft het lectoraat in maart 2024 een Nederlands/ Vlaams netwerk voor Social Justice Teacher Education opgericht. Binnen dit netwerk zoeken we onderlinge uitwisseling, met daarbij drie aandachtspunten:

• onderzoek vanuit een Social Justice perspectief;

• op Social Justice gericht onderwijs en professionalisering;

• het agenderen van kwesties die gerelateerd zijn aan SJTE.

We ontmoeten elkaar een aantal keren per jaar online, en jaarlijks binnen het congres van VELON.

Zo verzorgde het netwerk in 2025 een workshop rond door het netwerk ontwikkelde pedagogische en vakdidactische casussen die we vanuit een Social Justice perspectief willen onderzoeken. Momenteel werken we vanuit deze workshop aan een publicatie die op deze website gedeeld zal worden.

In 2026, onze derde verjaardag!, gingen we in een eigenlijk te kleine, tot de deur gevulde ruimte met elkaar in gesprek over de vraag: Hoe betrekken we studenten die zelf weinig of geen ervaring hebben met benadeling bij Social Justice-vraagstukken? Lisanne en Jessica doen verslag: “De bijeenkomst werd geopend met twee verhalen die de complexiteit van het thema verkenden. Daarna voerden we in kleine groepjes, zittend op de grond en verspreid door de congresruimte verdiepende gesprekken. Bij de terugkoppeling hoorden we dat de meeste aanwezigen de uitdaging om studenten met weinig of geen eigen ervaringen met benadeling te betrekken bij Social Justice-thema’s herkenden.

We vonden elkaar in misverstanden die kunnen bestaan over neutraliteit. Want, wat betekent dit wanneer er sprake is van benadeling? Ben je neutraal wanneer je niet reageert op uitspraken als ‘maar kinderen uit wijk X hebben gewoon een strenge leerkracht nodig omdat ze dat van huis-uit ook gewend zijn’.

Andere groepjes verbreedden de vraag naar niet alleen studenten maar ook collega-docenten. Hoe kan je ook in gesprek gaan met collega’s over benadeling die wij zelf (onbewust) in stand houden of reproduceren?

Sommige ervaringen boden inspiratie, zoals een project in Duitsland waarbij aanstaande leerkrachten gekoppeld werden aan volwassen nieuwkomers om samen meertalige voorleessessies te organiseren op lokale basisscholen (en andere projecten). Kern was steeds een samenwerking waarbij wederzijdse afhankelijkheid, gebruik maken van expertise en (super)krachten van alle betrokkenen centraal stonden. Deze aanpak leverden alle deelnemers waardevolle inzichten op waarbij stereotypen werden doorbroken.

 De sessie leidde niet tot hapklare oplossingen, maar wel mooie gesprekken, herkenning, inspiratie en nieuwe overdenkingen.”

Meer weten en/ of belangstelling om mee te doen? Mail Monique: